İlk Nobel ve 8 Kasım 1895 Cuma günü olanlar...
1995'te TRD dergisi için çevirdiğim bir yazı
Yeni bir şey...
Yemeğe gelinceye kadar karısı hizmetçiyi bir kaç defa göndermek zorunda kalmıştı. Wilhelm Conrad Röntgen, Würzbürg Üniversitesi fizik departmanı başkanı, yemek masasına oturduğunda huzursuz görünüyordu. Yemeğini bitirince laboratuara hemen geri döndü. Bir kaç aydan beri daha sonra elektron adını alacak olan katodik ışınları inceliyordu. Bu ışınların havada ancak bir kaç santimetre ilerleyebildiğini bildiğinden, odanın karşı köşesinde gördüğü parlaklık onu şaşırtmıştı.
Röntgen o akşam konuyu incelemeye öyle dalmış ki, asistanının kapı çalışı, girmesi ve çıkışını farketmemişti. Günlerce laboratuardan çıkmadı. Deney yapmanın temel şartı olan not tutmayı bile unutmuştu. Deneyleri defalarca tekrarladıktan sonra bilmediği yeni bir ışın ile karşı karşıya olduğuna inanmaya başladı. Bu ışınların doğasını bilmediği için onlara "X" adını verdi.
En yakın arkadaşı olan, zoolog Theodore Boveri dışında bundan kimseye bahsetmedi. "Yeni bir şey keşfettim ama gözlemlerimin doğruluğundan emin değilim." dedi. Deneylerinin ilk şahidi karısı Bertha oldu. Noel'den önceki pazar onu laboratuarına davet etti ve X-ışınları ile sol elinin fotoğrafını çekti. Noel sonrası Röntgen kısa bir makale yayınladı ve yeni yılın ilk haftasında tüm dünyada gazeteler bu haberi yayınladılar. 19.yüzyılda çok önemli buluşlar olmuştu ama hiçbiri bukadar yankı uyandırmamıştı. Halkı ilgilendiren vücudu kesmeden içini görebilmek idi. X-ışınlarının diagnostik değeri hemen farkedildi. Amerika ve Avrupada cerrahlar hemen onu kullanmaya başladılar. En ilginç kullanım önerisi New Yorkta anatomi bilgisini öğrencilerin beynine yerleştirmek şeklinde oldu! X-ışınlarının doğasını anlamak fizikçilerin 20 yılını aldı. Ne kadar şans sonucu keşfedildiği söylensede fizik tarihinin en sevindirici buluşlarından biri oldu.
Katodik ışınlar:
Röntgen sonunda bir fizikçi olarak ün yapsada, ilk planı mühendis olma şeklinde idi. Almanya'nın kuzey-batısında Lennep kasabasında doğdu ve çocukluğunun çoğu Hollanda'da geçti. 20 yaşında iken Zurich'e taşındı ve Federal Teknoloji Enstitüsünden mühendis olarak mezun oldu. Üniversite yıllarında fizik eğitimi görmemesine rağmen özellikle enstitüdeki August E.E. Kundt adındaki moral hocasının da etkisiyle bu alanda çalışmaya karar verdi. 1869'da PhD'sini aldıktan sonra, bir kaç yıl Almanya'nın ufak tefek üniversitelerinde öğretim üyeliği yaptı. Kundt ile birlikte ısı konusunda çalışmalar yaptı. 1870'de İskoç matematikçi-fizikçi James Clerck Maxwell tarafından ortaya atılan elektro-magnetik birleştirme teorisine destek olan çalışmalar yaptı. Almanya'nın refah içinde olan şehirlerinden Wüezbürg'de Profesör ve Fizik Enstitüsü direktörü olduğunda Röntgen 48 yaşına gelmişti. Enstitünün ikinci katında karısı ile birlikte özel bir laboratuara sahip olan bir dairede yaşamaya başlayınca oldukça sevinçli idi. 18 yıl önce "Abitür" (Liseyi bitirdiğine dair diploma) gösteremediğinden Profesörlük başvurusu reddedilmişti.
Röntgen'in laboratuara ayırdığı zaman ve para ile Würzbürg Fizik bölümü Almanya'nın en iyileri arasına girdi. Röntgen sosyal bir insan olmasına rağmen mesleki konularda meslektaşları ile çok az konuşurdu. Haziran 1894'te günün popüler konusu olan katod ışınlarını incelemeye başladı. Berlin Üniversitesinde 18 yıl önce bunlar negatif yüklü ve ışıktan daha yavaş hareket eden ışınlar olarak tanımlanmıştı. Parçacık olup olmadıkları konusunda Alman ve İngiliz meslektaşlar arasında tartışma devam ediyordu. Röntgen'in bu konuya duyduğu ilginin kaynağını hiç bir zaman bilemiyeceğiz. Notları incelendiğinde Bonn Üniversitesinde Heinrich Hertz -Radyo dalgalarının kaşifi- ve asistanı Philipp E.A. Lennardın deney sonuçlarını kontrol ettiği yazılı. Son baharda Röntgen'in çalışmaları kesintiye uğradı. Üniversitenin en yüksek yönetim makamı olan Rektörlüğe seçildi. Bir çok bilim adamı kendini idarenin zevklerine kaptırır, ama Röntgen öyle olmadı. Bir sonraki sonbaharda çalışmalarına yeniden başladı.
Keşif Günü:
Bugün Würzbürg Teknik Okulunda 119A odasına girenler buranın özel bir mekan olduğunu hemen farkederler. 6m2 lik oda bugün oda müze olarak korunuyor.
8 Kasım 1895 ve sis perdesi ardındaki yedi haftada neler oldu, hiç bir zaman tam bilemiyeceğiz. Bilinenler Röntgen'in seyrek tuttuğu notları ve daha sonra anlattıkları ile sınırlıdır. Kullandığı tüpler zamanında yapılabilenlerin en iyisi idi. Gerektiğinde özel deneyler için kendi yaptığı tüpleri kullanıyordu. O akşam kullandığı tüpteki basıncı iyice düşürmek amacıyla bir kaç gün vaküm pompasına bağlamıştı. Arabalarda kullanılan endüksiyon bobinine benzer bir bobin, enstitünün bodrum katında bulunan 20 voltluk akünün enerjisini 35'000 voltluk pulslara dönüştürüyordu. Saniyede 8 kez gürültü ile tüpe akım veriliyordu.
Genelde yaptığı gibi yalnız çalışıyordu. Katod ışınlarının Barium-Platinocyanide levhada yeşil floresansa sebep olduğunu biliyordu, ancak kısmen renk körü olduğu için odayı karartmış, sokaktaki gaz lambalarından gelen ışıkları engelleyen perdeler kullanıyordu. Ayrıca tüpten gelen ışıkları engellemek için üzerini siyah karton ile kaplamıştı. Laboratuarın zifiri karanlığında, bobinin gürültüsünde, odanın diğer köşesinde üzerine ışık düşmüş, yıldız gibi parlayan bir kağıt parçası gördü. Yaklaştıkça bu ışığın bir öğrenci tarafından platinocyanide solüsyonu ile kağıda yazılmış "A" harfi olduğunu gördü. Şaşırmış, katod ışınları bu kadar uzağa gidemezlerdi. Sonraki deneyler bu ışınların tüpten geldiğini ortaya koydu.
''Tesadüfen bu ışınların siyah kartondan geçtiğini keşfettim,'' diyor Röntgen. Daha sonra bu ışınların oyun kağıdından, kalın bir kitaptan geçtiğini farkeder. Bu ışınların metallerden geçip geçmediğini merak eden Röntgen hayatının sürprizi ile karşılaşır. Yalnız metalin gölgesini görmez, onu tutan el ve elin içindeki kemikleri görür. Röntgen ışınların özelliğini bir kaç klasik deney ile gösterdi. Katodik ışınların yönünü değiştirerek X-ışınlarının katodik ışınının tüp ile çarpıştığı yerde ortaya çıktığını gösterdi. X-ışınlarının manyetik alandan etkilenmediğini dolayısıyla yüksüz olduğunu gösterdi. X-ışını kaynağı ve ışığa duyarlı plaka arasına koyup fotoğrafını çektiği cisimler bugün x-ışınının üç önemli kullanım alanını oluşturmaktadır. Kapağı kapalı olan ve içinde laboratuar ağırlıklarının bulunduğu kutunun fotoğrafı içindekileri açık bir şekilde gösterdi. (Hava alanlarında güvenlik amaçlı kullanım.) Kendisine ait av tüfeğinden çektiği fotoğraf tüfeğin namlusundaki metal defektini ortaya koydu. (Sanayide kalite kontrol amaçlı kullanım.) Karısının sol elinden çektiği fotoğraf ise el kemiklerini ve yüzüğü çok net şekilde ortaya koydu. (Medikal kullanım.) Bertha bu fotoğraf için 15 dakika hareketsiz kalarak poz vermiş, bugün için kabul edilemez miktarda radyasyon almıştı.
Röntgen X-ışınlarının görünür ışığa benzerliklerini incelemiş, her ikisinin elektriksel olarak nötr olduğu, ve keskin gölgeler yaptığını bulmuş, ancak ışıktan farklı olarak kırılmadığını ve yansımadığını gözlemlemiştir. Ayrıca Röntgen X-ışınlarının difraksyonuna dair bir ipucu bulamamıştır. Bu bulgular sonucunda Maxwell'in 1873'de ortaya koyduğu elektromanyetik dalga özelliğine uyduğunu savundu. Difraksyon yönünde bulgu bulamadığı için bu dalgaların hareket ettikleri istkamette titreştiklerini savundu. Bu sav daha sonra reddedilmiştir.
1895'de Noelden üç gün sonra Würzbürg Üniversitesi Tıp-Fizik Derneğine fotoğraflar ve on sayfalık el yazısını, pek alışıla gelmemiş bir tarzda çabuk yayınlansın isteği ile teslim etmiş, aynı tarihte fotoğraflar ve yazısının kopyasını içeren mektubu konuyla ilgili önde gelen fizikçilere postalamıştır. Bu tarihte karısına söylediği şey: "Şimdi bekleme zamanıdır."
Hemen sonra...
İlk gazete haberleri Viyana'da "Presse"de çıktıktan sonra, 16 Ocak tarihinde dünya basınına ulaşmıştır. Bir çok bilim adamı orijinal makaleler kendilerine ulaşmadığı için bu haberleri ciddiye almamıştır. Bu kısa süreli şüphecilerin başında Glasgow Üniversitesinden Lord Kelvin gelir. (Kelvin fikrini çok çabuk değiştirir.) Basında çıkan ilanlar, haberleri takip eder. Bir çamaşır firması kurşunlu ışın geçirmez çamaşır reklamı verir. Fransa'da ruhun fotoğrafını çekenler ilan verirler. Amerikalı bir çiftçi 13¢ değerindeki bir parayı 153$ değerinde altına dönüştürdüğünü yazar. Radyografi için yapılan ilk deneyler hayal kırıklığı yarattı . Doğru pozlama için tahmin yürütmek zorunda kalanlar görüntü kalitesinin yükselmesi için bir kaç sene beklemek zorunda kaldılar.
1899'dan itibaren radyoterapi yöntemi kanserler, tbc, ve inflamasyonlar için kullanılmaya başlandı. Başarının yanında, radyasyon yanıklarından yakınan hasta ve doktorlar oluştu. Bu arada Röntgen alışıla gelmemiş bir yol izledi. Kendisine ulaşan mektuplardan hiç birine cevap vermedi. Konuşma davetlerini ikisi dışında reddetti. İlki Berlinde politikaları Röntgen tarafından beğenilen İmparator ikinci Willhelm önünde gerçekleşti. Röntgen demonstrasyonunu başarıyla gerçekleştirince ikinci dereceden Prussia liyakat nişanını aldı. İmparator üç bilim adamından bu buluşun askeri kullanımını araştırmalarını ister. Röntgen bu çalışmadan haberdar olmasına rağmen destek olmaz ve karşı çıkmaz. İkinci konuşma Würzbürg öğrenci ve fakültesine yöneliktir. Silahlı kuvvetlerden yüksek rütbeli askerler ve yöneticiler bu konuşmaya dinleyici olarak katılırlar. Hollanda aksanı ile konuşmasını yapan Röntgen arkadaşı Köllikerin el fotoğrafını çeker. Histolojinin temelini atan bilim adamlarından E.Albert von Kölliker Röntgeni üç defa alkışlatır. Ve bu ışınların bundan sonra Röntgen ışınları olarak adlandırılmasını önerir. Röntgenin istememesine rağmen bu isim benimsenir, ve Almanca konuşulan ülkelerde halen kullanılmaktadır.
İlk Nobel
Şöhretin getirdiği rahatsızlıklara rağmen, Röntgen 1896 ve 1897'de iki yazı daha bitirdi. Bu yazılar X-ışınlarının maddeler üzerindeki etkisini konu ediyorlardı. Hayatının geri kalan bölümünde Röntgen araştırmaya devam etmesine rağmen herhangi bir tebliğ yayınlamadı. X-ışınlarının keşfinden kısa bir süre sonra Alfred Nobel son isteği ve vasiyetini açıkladı. 1901'de ilk fizik Nobel ödülü Röntgene verildi. Onbir aday arasından ödül Röntgene verilirken hiç kuşku duyulmamıştı. Diğer on adayın sekizi sonraki yıllarda ödülün sahibi oldu. İsveç Veliaht Prensinden ödülünü aldıktan sonra teşekkür konuşmasını yapan Röntgen, ertesi gün için planlanan Nobel konuşmasını yapmadan ülkesine geri döndü. Münich Üniversitesindeki yeni görevine geri dönerken, Nobel ödülünün parasal kısmını Würzbürg Fizik Departmanına bağışladı. Röntgen 1923 yılında kanserden ölünceye kadar gücünü ve şöhretini Almanya'da fiziğin gelişmesi yönünde kullandı.
Bir çok kimse Röntgenden önce X-ışınlarını keşfetme iddiasında bulundu. Bazıları Röntgenin çalışmalarını önemsiz gösterdi, başkaları ise keşifte ana payın kendilerine ait olduğunu iddia etti. Tüm bunlara Röntgen hiç bir zaman yanıt vermedi.
Röntgenin bu keşfi yapmak için çok iyi bir konumda olduğu şüphesizdir. En iyi aletler, son bilgiler, beceri, çaba, hepsi hazırdı. Buluşu şans eseri miydi? Olağanüstü şartların bir araya gelmesi sonucu oluşan olağan dışı şeylere şans deniyorsa bu sorunun cevabı evettir.
Geocities etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
Geocities etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
2020-04-26
2014-02-23
Internet'in Üçüncü Gülü Usenet
Geocities'deki sayfanın mirroru
Rahmetli Yursan Atakan'ı sevgi ile anıyorum.
---
Featured page, Saturday - November 8, 1997, on - Hürriyet- Yurtsan Atakan's Interactive Page
Bu yazıda ve Usenet'te gördüğünüz tüm yazılardaki iddiaları şüphe ile karşılayın, her zaman kaşıt bir görüş bulabilirsiniz. Güzel, çirkin, doğru, yanlış, saçma kavramları sürekli değişimi ve bağlamı yansıtmayacak şekilde ele alınırsa kavram kargaşasına sebep olurlar.
Bu yazıda olanları biliyorsanız lütfen okumayın ve mesajı hemen silin.
Usenet haber grupları altında bir takım organize etkinlikler olduğu kesin. Ancak bunlar usenet kurumuna bağlı değildir. Grup oluşturma süreci bu etkinliklerden biridir. Ancak Usenet'in kendisini çatısı altında mümkün olan kurumsal etkinliklerden ayırmak gerekir. Usenet'i durdurmak isteyenler varsa bile Usenet onlar olmadan geleceğe doğru devam eder.
Firmanız için duyuru yapacak bir yer arıyorsanız. "biz" Öbeği sizin içindir. Bu öbek diğerlerinin tersine reklam serbest olarak tanımlanmıştır.
Usenet Unix Network değildir. Usenet üzerinde her türlü makineyi bulmak mümkündür. Başlangıçta Unix sistemi kullanıldığından diğer makineler Unix komutlarının benzeşimini yaparak etkileşim kurmaktadırlar.
Haber grupları ile ilgili başka bir nokta bunların ismi ile ilgilidir. Doğru adlandırma, haber grubu, tartışma grubu veya news group'dur. Yanlış analamalara yol açan isimler, oda, baz, board, yuvarlak masa, tartışma odası, kullanıcı grubu vs.dir. Ve dikkat edin her sistemin başındaki kişiye , SysOp değil, system administrator veya sistem yöneticisi denir. karşınızdakilerin sizi anlamasını bekliyorsanız doğru terimleri kullanmalısınız.
Günde bir kaç megabyte trafiğe sahip olan networklar için Usenet trafiği hiç'de fazla değil. News-mail gateway'ler, mail listeleri, arasında usenet ve non-usenet'i ayıran çizgiyi kesin bir şekilde çizmek giderek zorlaşıyor.
Avrupa'da Amerikadan farklı olarak değişik ücretlendirme şekilleri izlenebilmektedir. Avrupa yasaları daha kontrollu olmayı hükmediyor. Bu kesinlikle Amerikadaki sitelerden farklıdır. Amerikada bir isim seçilir, bilgisyar , software ve feed alınır ve iş bitti. Avrupanın "selim tekelleri" şimdi daha ucuz ve daha dağınık bulunan Amerikan rakipleri ile karşı karşıya kalmış durumdadırlar. Avrupada yaşayan bir kullanıcı veya ISS pekala Amerikada bulunan bir haber sunucusunu kullanabilmektedir.
Şöyle bir soru sorabilirsiniz. Yeni bir kullanıcı "kurallar"ın ruhunu nasıl anlayabilir? cevap ise basit; anlayamaz. Bu nedenle yaygın olarak duyacağınız tavsiye Usenet'te yeni bir kullanıcı iseniz yeni bir haber grubu yaratmaya kalkmayın. Eğer gerçekten iyi bir fikriniz varsa news:news.groups grubunu en az altı ay takip edin. Aman ne diyorsunuz altı ay çok uzun, bu kadar sabredemem diyorsanız gerçekten öğrenmeye ihtiyacınız var, bu durumda en az bir sene bu grubu takip etmeniz önerilir. Bu yazıyı okurken bu önerilerin fazla ve gereksiz şekilde sıkı olduğunu düşünebilirsiniz. Böyle düşünüyorsanız, bu düşüncenizi unutmaya çalışın. Öğrenmeden konuşma konuşana eziet vericidir. Bu bilmediğiniz bir ortama paraşütsüz atlamaya benzer. Zorla düşüncelerinizi kabul ettirmeye çalışıyorsanız şunu unutmayın, karşınızdakiler yaratacağınız grubunu bir hareket ile kendi haber sunucusndan atmaya yetkili.
Yukarıda gördüğünüz gibi Usenet bir Demokrasi değilidir. Ancak Usenet'in bir özelliği, yeni grupların oluşturulması demokrasinin bir şekli sayılabilir. Grubun yaratıcı sponsoru "Kurallar"a uymadı ise grubun yaygınlaşması oldukça zordur. Şu an geçerli olan "Kurallar"a göre yeni bir grubun oluşması için açık oylama yapılması gerekiyor. Ancak diğer taraftan bazıları yeni grup oluşturma sürecini demokrasinin bir ayıbı olarak niteliyorlar, çünkü oylamanın sonucunu haber sunucaların . sistem yöneticilerine kabul ettirmenin hiç bir yolu yoktur. Usenet bir demokrasiye doğru mu gidiyor yoksa mülkiyet haklarının en ağır şekli ve otoriteye güvenememe günün galipleri mi olacak. Bu konuda bahse girmeyi düşünmüyorum.
Madalyonun diğer yüzü'de aynı aslında. Başka bir sitede kullanıcının yaptığını beğenmiyorsanız, sadece o sitenin yöneticisi onu durdurmaya yetkilidir. Onlara söz konusu kullanıcı hakkındaki probleminizi iletip ikna edebilirsiniz. Hoşlarına giderse başardınız.
Eğer söz konusu kullanıcı haber sunucusunun sistem yöneticisi veya sahibi ise, unutun gitsin, kazanamazsınız. Yapabilyorsanız yazılımınızdaki ayarları kullanarak onun yazılarını görmemeyi sağlayabilirisiniz.
= Nick Szabo =
Bu belge İngilizce olarak news:announce.newusers grubunda yayınlanan (SSS) Sık Sorulan Sorular belgelerinden derlenmiştir.
Rahmetli Yursan Atakan'ı sevgi ile anıyorum.
---
Featured page, Saturday - November 8, 1997, on - Hürriyet- Yurtsan Atakan's Interactive Page
Bu yazıda ve Usenet'te gördüğünüz tüm yazılardaki iddiaları şüphe ile karşılayın, her zaman kaşıt bir görüş bulabilirsiniz. Güzel, çirkin, doğru, yanlış, saçma kavramları sürekli değişimi ve bağlamı yansıtmayacak şekilde ele alınırsa kavram kargaşasına sebep olurlar.
Bu yazıda olanları biliyorsanız lütfen okumayın ve mesajı hemen silin.
USENET Nedir?
Usenet Dünya çapında bir tartışma ortamıdır. Konuya göre ayrılmış tartışma gruplarını içermektedir. Bu gruplara haber grubu veya Newsgroup adı verilir. Bu haber gruplarına uygun yazılımlara sahip kişiler tarafından mesajlar gönderilir. Daha sonra bu makaleler birbirine bağlı bilgisayar sistemleri aracılığı ile dağıtılır. Bazı haber gruplarının moderatörü vardır. Bu gruplara gönderilen makaleler öncelikle onay vermesi için bir moderatöre gönderilir. Usenet bilgileri bir çok bilgisayar ağı üzerinden iletilir, ancak ağırlık UUCP ve internet üzerindendir.Usenet'i tanımlamak neden bu kadar zor?
Usenet üzerinde hergün "kör adam ve fil" örneğini görmek mümkün. Usenet anlaşıldığından daha ziyade yanlış anlaşılıyor. Usenet'i kullananlar arasında anlamamaktan doğan alevlenmeler varken dışarıdakilerin ne kadar az anlayabildiğini tahmin edin.Usenet ne değildir?
Usenet bisiklet değildir. Usenet bir tür balık değildir. Usenet bir kurum değildir. Usenet US-net değildir. Hiç kimsenin Usenet üzerinde tam bir yetkisi yoktur. Usenet AŞ, Usenet Company, Usenet Hükümeti gibi bir şey yok. Siz Usenet'te tek başınasınız.Usenet haber grupları altında bir takım organize etkinlikler olduğu kesin. Ancak bunlar usenet kurumuna bağlı değildir. Grup oluşturma süreci bu etkinliklerden biridir. Ancak Usenet'in kendisini çatısı altında mümkün olan kurumsal etkinliklerden ayırmak gerekir. Usenet'i durdurmak isteyenler varsa bile Usenet onlar olmadan geleceğe doğru devam eder.
Usenet bir demokrasi değildir.
Usenet'in başında herhangi bir kişi veya kurum bulunmadığına göre Usenet bir demokrasi, otokrasi veya herhangi bir -asi olamaz. Sizden daha çok yazan, bilen, ve daha çok ağ üzerinde olanlara mutlaka rastlarsınız. Usenet'in Amerika'da doğduğu doğrudur. Ancak bugün Usenet bütün dünyaya yayılmış durumdadır. bazı ülkelerde ulusal telekom tekelleri Usenet'i etkilemeye çalışmaktadırlar. Bu gibi ülkelerde enformasyon akışı fiyat veya elde edilebilirlik araçları ile kontrol edilmeye çalışılmaktadır.Usenet Reklam yapma ortamı değildir.
Usenet reklam için uygun bir ortam değildir. Usenet'in akademik kökleri ve kullanıcıların gelenekleri reklama hoş göz ile bakmaz. Reklam verenler kullanıcılar tarafından ağır şekilde cezalandırılabilirler. Bilgi verme tarzında yapılan duyurular bazen hoş karşılanabiliyor.Firmanız için duyuru yapacak bir yer arıyorsanız. "biz" Öbeği sizin içindir. Bu öbek diğerlerinin tersine reklam serbest olarak tanımlanmıştır.
Usenet Unix Network değildir. Usenet üzerinde her türlü makineyi bulmak mümkündür. Başlangıçta Unix sistemi kullanıldığından diğer makineler Unix komutlarının benzeşimini yaparak etkileşim kurmaktadırlar.
Usenet bir ASCII ağı değildir.
ASCII'deki "A" harfi American'ın A'sı dır. Usenet üzerinde en çok ASCII karakterleri kullanılmaktadır. Ancak bu tek karakter tablosu değildir Binary gruplarda, farklı ülkelerin gruplarında ASCII dışı karakterler görmek mümkündür. ASCII dışı karakterler ASCII'nin üst setler olarak uluslararası standartlar enstitüsü tarafından tanımlanmıştır. Türkçe için geçerli olan ISO-8859-9 Türkçe Karakter Tablosunu ek olarak görebililirsiniz.Usenet nedir?
Usenet belli gruplar halinde bir biri ile iletişim kuran insanlar topluluğudur. Usenet user nework'tur. Aktif olan grupların listesi news:news.lists ve diğer news hierarşisi içindeki gruplarda periyodik olarak yayınlanır. Daha geniş bir liste "Alternative news groups lists" adı altında news:news.lists grubuna gönderilir. her haber sunucusu kullanıcılarına hangi grupları sunacağına kendi karar verir. Dolayısı ile ulaşabileceğiniz gruplar yerden yere değişir.Haber grupları ile ilgili başka bir nokta bunların ismi ile ilgilidir. Doğru adlandırma, haber grubu, tartışma grubu veya news group'dur. Yanlış analamalara yol açan isimler, oda, baz, board, yuvarlak masa, tartışma odası, kullanıcı grubu vs.dir. Ve dikkat edin her sistemin başındaki kişiye , SysOp değil, system administrator veya sistem yöneticisi denir. karşınızdakilerin sizi anlamasını bekliyorsanız doğru terimleri kullanmalısınız.
Çeşitlilik.
Usenet tanımları size belirsiz geliyorsa gerçek yaşamda öyle olduğu içindir. Usenet'i oluşturan yapılar oldukça çeşitlidir. Özel network'lar, Üniversiteler, liseler, ISS'ler, ev bilgisayarları, hepsi Usenet üzerinde birbirine bağlı olarak çalışırlar.Günde bir kaç megabyte trafiğe sahip olan networklar için Usenet trafiği hiç'de fazla değil. News-mail gateway'ler, mail listeleri, arasında usenet ve non-usenet'i ayıran çizgiyi kesin bir şekilde çizmek giderek zorlaşıyor.
Kontrol.
Sürekli postingler, Usenet'i ayakta tutmak için bir çok makale news hierarşisi içinde düzenli olarak postalanır. Bunlar gönüllüler tarafından yürütülen hizmetlerdir. Bu kişilerin sayısı az, katkıları büyüktür. Bu kişileri tanımanız gerekir. Bu sürekli yayınlar arasında David Laurence tarafından güncel tutulan standart ve alternatif haber grupları dosyalarıdır. Bu makaleler kesinlikle onun Usenet hakkında kişisel görüşleridir. Ancak yeni bir Usenet haber sunucusu kurmaya çalışıyorsanız David'in listeleri kesinlikle akıllı bir başlangıç noktası olur.Haber iletimi.
Eski günlerde UUCP ağırlıklı olan iletim günümüzde internet ağırlıklı iletiye dönmüştür. UUCP üzerinde bulunan bazı siteler kendilerini "bel kemiği" olarak niteliyorlardı. Bunlar trafiğin ciddi olarak aktığı noktalardı. Bugün işler değişti. En küçük siteler bile eskiden hayal edilemeyen hat kapasitelerine sahiptir. en küçük firmalar bile Usenet feed'ini düşünebilir. Amerikada belirgin etkisi devam eden tek UUCP alanı kalmış durumda, UUNET. UUNET ileti savaşlarında rol almaktan uzak olan bir kurum. UUNET iletiyi zaman dilimi başına ücretlendiriyor ve bir takım yasal sorumluluklara sahip.Avrupa'da Amerikadan farklı olarak değişik ücretlendirme şekilleri izlenebilmektedir. Avrupa yasaları daha kontrollu olmayı hükmediyor. Bu kesinlikle Amerikadaki sitelerden farklıdır. Amerikada bir isim seçilir, bilgisyar , software ve feed alınır ve iş bitti. Avrupanın "selim tekelleri" şimdi daha ucuz ve daha dağınık bulunan Amerikan rakipleri ile karşı karşıya kalmış durumdadırlar. Avrupada yaşayan bir kullanıcı veya ISS pekala Amerikada bulunan bir haber sunucusunu kullanabilmektedir.
Haber grubu oluşturma.
Haber gruplarının nasıl oluşturulduğunu tarif eden dokümanın adı: "How to Create a New news Group"dur ancak daha sık olarak diğer bir isimle "Kurallar" veya "The Guidelines" olarak anılır. "Kurallar"ı takip ederseniz, grubunuz oluşabilir ve yaygın katılım ve destek şansı bulabilir. Yalnız Usenet'in yapısı nedeniyle bir oylama sonucu oluşmuş grubun veya herhangi başka bir kararın, zorla haber sunucusu yöneticilerine kabul ettirmeyi imkansızlaştırır. Bu nedenle grubunuzun yaygın olarak dağıtılabilmesi için, sadece "kurallar"ı takip etmeniz yetmez. "Kurallar"ın ruhuna aykırı davranışlar cezalandırılır. Söz konusu olan haber sunucusu yöneticileri olunca onları kızdırmaya gelmez, intikamlarını sizden alırlar.Şöyle bir soru sorabilirsiniz. Yeni bir kullanıcı "kurallar"ın ruhunu nasıl anlayabilir? cevap ise basit; anlayamaz. Bu nedenle yaygın olarak duyacağınız tavsiye Usenet'te yeni bir kullanıcı iseniz yeni bir haber grubu yaratmaya kalkmayın. Eğer gerçekten iyi bir fikriniz varsa news:news.groups grubunu en az altı ay takip edin. Aman ne diyorsunuz altı ay çok uzun, bu kadar sabredemem diyorsanız gerçekten öğrenmeye ihtiyacınız var, bu durumda en az bir sene bu grubu takip etmeniz önerilir. Bu yazıyı okurken bu önerilerin fazla ve gereksiz şekilde sıkı olduğunu düşünebilirsiniz. Böyle düşünüyorsanız, bu düşüncenizi unutmaya çalışın. Öğrenmeden konuşma konuşana eziet vericidir. Bu bilmediğiniz bir ortama paraşütsüz atlamaya benzer. Zorla düşüncelerinizi kabul ettirmeye çalışıyorsanız şunu unutmayın, karşınızdakiler yaratacağınız grubunu bir hareket ile kendi haber sunucusndan atmaya yetkili.
Yukarıda gördüğünüz gibi Usenet bir Demokrasi değilidir. Ancak Usenet'in bir özelliği, yeni grupların oluşturulması demokrasinin bir şekli sayılabilir. Grubun yaratıcı sponsoru "Kurallar"a uymadı ise grubun yaygınlaşması oldukça zordur. Şu an geçerli olan "Kurallar"a göre yeni bir grubun oluşması için açık oylama yapılması gerekiyor. Ancak diğer taraftan bazıları yeni grup oluşturma sürecini demokrasinin bir ayıbı olarak niteliyorlar, çünkü oylamanın sonucunu haber sunucaların . sistem yöneticilerine kabul ettirmenin hiç bir yolu yoktur. Usenet bir demokrasiye doğru mu gidiyor yoksa mülkiyet haklarının en ağır şekli ve otoriteye güvenememe günün galipleri mi olacak. Bu konuda bahse girmeyi düşünmüyorum.
Mutsuz iseniz.
Mülkiyet hakları Usenet'te sonuna kadar geçerli. Hiç kimseye haber sunucusunda neden news:alt.sex grubunu barındırmadığını soramazsınız. Sizin sistem yöneticiniz bu grup olmayacak diyorsa siz o gruba ulaşamazsınız. Beğenmezseniz'de bu böyle. Biz nasıl olsa dışarıdakiler olarak o grubu görüyoruz. Bu sizin seçeneksiz olduğunuz anlamına gelmez. Hizmet sağlayıcınız ve haber sunucunuzun yapısına bağlı olarak bir takım iç baskı olankalarınız olabilir. Veya biraz yatırım ile kendi feedinizi başka bir yoldan temin edebilirisiniz. Usnet feed'ini taşıyabilecek bilgisayarların fiyatları 500$'a kadar düşmüş durumda. Unix kutuları 1000$ civarında. Unix benzeri ücretsiz veya düşük ücretli yazılımları ftp ile elde edebilirisiniz. Bu durumda kendi krallığınızı yaratmış oluyorsunuz.Madalyonun diğer yüzü'de aynı aslında. Başka bir sitede kullanıcının yaptığını beğenmiyorsanız, sadece o sitenin yöneticisi onu durdurmaya yetkilidir. Onlara söz konusu kullanıcı hakkındaki probleminizi iletip ikna edebilirsiniz. Hoşlarına giderse başardınız.
Eğer söz konusu kullanıcı haber sunucusunun sistem yöneticisi veya sahibi ise, unutun gitsin, kazanamazsınız. Yapabilyorsanız yazılımınızdaki ayarları kullanarak onun yazılarını görmemeyi sağlayabilirisiniz.
Gerekli sözler #1 Usenet toplumu:
Daha önce elektronik iletişim yöntemlerini kullanmamış olanlar bunun nasıl bir "sosyal beceri" gerektirdiği konusunda fikir sahibi olmayabilirler. Öğrenilmesi gereken ilk şey: Başka insanlar sadece sizden farklı düşünüyor olmayabilirler, fikirleri sizin için "tehdit" oluşturabilir. Aynı şekilde sizlerin fikirleri onlar için bir "tehdit" olabilir. Bunda yanlış bir şey yok. Görüşlerinizi maske arkasına gizlemeye gerek yok. Dünyadaki herkes korkulacak cinsten değil ve onlar ile analmlı iletişim kurabilirsiniz. Bunları yapamayanların "sosyal becerisi" eksiktir.= Nick Szabo =
Gerekli sözler #2 Anarşi olarak Usenet
Anarşi, sizi rahatsız eden şeyleri düzene koyma gereğidir. = Anonim =Bu belge İngilizce olarak news:announce.newusers grubunda yayınlanan (SSS) Sık Sorulan Sorular belgelerinden derlenmiştir.
2014-02-20
Murphy neler yumurtlamış?
Murphy nin Yumurtladıkları
İnsanlar birbirini hak eder.
Ekmek tereyağlı yüzü ile düşer.
Hangi yüzüne tereyağı süreceğinize önceden karar veremezsiniz.
Gülümseyin, ne düşündüğünüzü bilmesinler.
Sizi izleyenlerin sayısı yaptığınız işin saçmalığı ile doğru orantılıdır.
İyilik cezasız kalmaz.
Her çözümün doğurduğu yeni problemler var.
Bir şey yapmanız gerektiği zaman, öncelikle başka bir şey yapmanız gerekir.
Her şey düşünce hızından daha yavaştır.
Aptallığın gücünü gözardı etmeyin.
Bir işi ne kadar önceden planlarsanız, ters gitme olasılığı o kadar artar.
Murphy kanunları Ohm kanunundan daha geçerlidir.
Diş ağrısı gece ve tatil gününde başlar.
Borç alabilmek için, borca ihtiyacınız olmadığını ispatlamalısınız.
Kimse başkasının yaptığı iş ile ilgilenmez.
Yeni aldığınız donanım eskisini sattığınız an bozulur.
Yanlış anlaşılmayacak kadar basit bir şey yoktur.
Hiç bir şey göründüğü kadar iyi değildir.
Sigaradan alınan zevk çevrede bulanan içmeyenlerin sayısı ile doğru orantılıdır.
Sigara dumanı içmeyene doğru ilerler.
Karar verme anlarında eldeki bilgi miktarı kararın önemi ile ters orantılıdır.
Önünüzde bulanan araç sizden yavaş gider.
Kasislerin etkisi yavaş giden arabalaradır.
Yarının işini asla bugün yapma.
Ayakkabı ağırlığı yürüyüş mesafesine göre artar.
Ayakkabıdaki kum tanesi basınca karşı en fazla basıncın olduğu
noktaya doğru ilerler.
Basit teoriler en anlaşılmaz şekilde izah edilir.
Deney başarılıysa bir şeyler yanlış demektir.
Anlamıyorsanız çok açıktır.
Çok hızlı yükseliyorsanız bir yerde birşeyler yanlış demektir.
"Yaşam" siz başka planlar yaparken olan şeydir.
Murphy'nin altın kuralı:Altını olan kuralı koyar.
Değiştirilebilir parçalar değişince sorun çıkar.
Olmuyorsa zorlayın, kırılırsa zaten değişmesi gerekirdi!
Zorlamayın, daha büyük bir çekiç getirin!
İhtiyacı olanlara yardım edin, onlar sizi hatırlar,
tekrar ihtiyaçları olunca.
Kendi işini yapmayanlar için hiç bir iş imkansız değildir.
Diğer tüm seçenekler tükendikten sonra insanlar mantıklı
davranırlar.
Gezegendeki toplam zeka bir sabittir; nufus artmaktadır.
Tüm genellemeler yanlıştır.
Gizli hata gizli kalmaz.
Duruma göre!
Bekleyin, hasar verdikten sonra geçer,
hasar fazla ise bekleyin, tekrar gelir.
Şans en şanssız zamanda kapıyı çalar.
Eşsiz şeyler birbirinin eşidir.
Yağmur yağsın diye araba yıkadıysanız işe yaramaz.
Tırnaklarınızı kestikten bir saat sonra tırnakla yapılacak bir iş çıkar.
Her kurumda işlerin nasıl yürüğünü detayları ile bilen biri var. Bu kişi
hemen işten atılmalıdır.
Özür dilemek, izin almaktan daha kolaydır.
Sıcak tencere ve soğuk tencere aynı görünür.
Salamı seven ve yasaya saygı duyanlar bunların nasıl yapıldığını
asla izlememelidir.
Problemlerden kurtulma konusunda usta olan doktorlardan uzak durun!
Bağışla ama unutma.
Kendi fikrinizi önemli birinin fikri imiş gibi sunarsanız kabul edilme
şansı daha fazladır!
Hareketli nesneler yanlış yöne doğru hareket ederler,
durağan nesneler yanlış yerde dururlar.
İşler şansa bırakılsaydı daha iyi olurdu.
Herkes sinirlerini kaybetmişken sakinliğinizi koruyorsanız
belkide durumu anlamıyorsunuz.
Size bir iyilik yapmak için yaklaşan birini görürseniz, kaçın.
Tüm garantiler ve para iadesi taahutleri, ödemeyi yapmak
suretiyle bozulur.
Önemli olan olaylara takmayı başardığınız isimdir, olayların kendisi değil.
---
Eski Geocities sayfamın mirror'udur. http://www.reocities.com/nevilo/murphy.htm
Nevit'in "Sayfa" Sayfası.
90'lı yıllarda yaptığım eski sayfanın mirror'u
HTM ne demek bilmiyorsanız bu sayfa sizin içindir. Biliyorsanız okuyup okumamak size kalmış. Eğer kendinize bir sayfa yapıp başkaları ile paylaşmak istiyorsanız burası başlamak için iyi bir yerdir. Bu sayfa tüm soruları yanıtlayacak bir ders kitabı olarak değil bir başlangıç olma niyeti ile hazırlandı.
Bir sayfa hazırlarken düz metin üzerinde çalışabilen her hangi bir metin düzenleyiciyi kullanabilirsiniz. HTML sayfa editörü denen bazı basit programlarda bu sayfada adı geçen tag adındaki işaretler hazır bulunmaktadır. Ancak bu programların kullanımı zorunlu değil. Notepade ile herhangi bir sayfayı düzenleyebilir veya sıfırdan yaratabilirsiniz.
HTML belgelesinin tarayıcı tarafından uygun bir biçimde görünebilmesi için uygun şekilde başlamalı ve sonlanmalı. Tüm sayfa bu başlangıç ve son arasında yer alır.
Bir HTML sayfasının en basit biçimi şu şekilde:
Sayfanın ana bölümü burada olacaktır.
Burada dikkat etmeniz gereken bir şey var. Başlama işaretleri köşeli parantez içinde (< >), bitiş işaretleri (</ >) kesmeli köşeli parantez içinde yer alıyor.
Örneğin HTML sayfasının başlangıcı ile açılır,
ile kapatılır.Başlamak için yukarıdaki kodu kopyalayıp istediğinizi yere yapıştırabilirsiniz. Bu belgeyi salt metin olarak ve *.htm uzantısı ile kaydedin. Belgenizi artık herhangi bir tarayıcıda görebilirsiniz.
HTML öğrenmenin en iyi yolu onu kullanmaktır. Kullandıkça kullanımını bilmediğiniz yeni işaretleri öğrenecek daha gelişmiş sayfalar yapabileceksiniz. Kullandığınız metin düzenleme programında bul/değiştir özelliği bulunması toplu değişiklikler yapmanızı kolaylaştırır. Yaptığınız her sayfa ile yeni şeyler öğreneceksiniz.
Dokümandaki öznitelikler gibi basit bir işaretin şu şeklide değiştirilmesi ile oluşur.
xxxxxx" text="#xxxxxx" link="#xxxxxx" vlink="#xxxxxx" alink="#xxxxxx">
bgcolor: doküman arkaplan rengi
text: dokümandaki yazının rengi
link: linklerin rengi
vlink: daha önce ziyaret edilmiş linklerin rengi
alink: üzerine tıklandığında aktifleşen linkin alacağı renk.
Bünların hepsini aynı renk yapmayın yoksa hiç bir şey göremeyebilirsiniz. Bunların herhangi birini kullanabilir veya sadece yazarak hiç birini kullanmayabilirsiniz. Bu durumda sayfa görüntülenirken kullanıcı tarayıcısının önceden ayarlı renkleri kullanılacaktır. Renkleri değiştirmek için sadece yukarıdaki xxxxxx leri istediğiniz renk ile değiştirin.
İşte kullanabileceğiniz bir kaç renk:
Öneri başlamak için en basit renkleri kullanabilirsiniz:
Deneme ve yanılmalarınız devam ederken, bir süre sonra body işaretlerinden oluşan kendi kütüphaneniz olacaktır.
Body içinde belirtilebilen özniteliklerden biride kenarlardır:
Margins
işaretini kullanabilirsiniz.
Bu resim sayfa ile aynı dizin içerisinde bulunmalı ve adı küçük/büyükharf olarak tag'de yazılan biçimi ile aynı olmalıdır. İnternet üzerindeki sistemlerin hiçbirinde dosya isimlerinde Türkçe harfler kullanılmamaktadır.
background işareti bgcolor ile birlikte kullanıldığında arkaplan resmi yükleninceye kadar sayfa bgcolor renginde görünecektir.
(horizontal ruler) işareti ile yatay bir çizgi atabilirsiniz. Bu çizgi aşağıdakine benzeyecektir:
Bu yatay çizigye bir kaç ekstra özellik kazandırmak mümkün:
Kalınlık: SIZE=sayı
Hizalama: ALIGN=LEFT/RIGHT/CENTER
Genişlik: WIDTH=yüzde veya WIDTH=sayı
Gölgesiz: NOSHADE
Bu özellikleri birleştirerek:
aşağıdaki gibi bir çizgi yapmak mümkün:
Sola dayalı, 10 piksel genişliğinde, gölgesiz, ve sayfa genişliğinin yarısı genişlikte bir çizgi.
Web sayfalarında gördüğünüz bir çok süslü çizgi
işareti ile değil, resimler kullanılarak oluşturulmuştur.
bulunmalıdır. Komut biçimi şu şekilde:
Birinci madde
İkinci madde
Üçüncü Madde
Sırasız liste şu şeklide görünecektir.
Birinci madde
İkinci madde
İkinci madde birnici şık
İkinci madde ikinci şık
Üçüncü madde
Döngülendirilmiş liste şu şekilde görünecektir.
Birinci madde
İkinci madde
Üçüncü Madde
Listeniz aşağıdaki gibi görünecektir.
Elmalar
Elmalar hakkında bilgi burada verilmektedir.
Armutlar
Armutlar hakkında bilgi burada verilmektedir.
İşte yukarıdaki tanım listesi aşağıdaki şekilde görünecekir.
bunun bir liste terimi olduğunu gösterir.
bunun bir liste maddesi olduğunu gösterir.
İşte yukarıda tanımlanan başlıklar aşağıdaki gibi görüneceketir.
işaretleri arasına alarak ortalayabilirsiniz.
Örnek olarak
Bu yazı ortalanacaktır
yazısı aşağıdaki gibi görünecektir:
Bu yazı ortalanacaktır.
Ortalanan birden fazla satır varsa başlangıç ve bitiş işareteri arasındaki tüm satırlar ortalanır.
HTML 3.0'da Dvisin içerisinde align: "Left", "Right" ve "Center" tanımlı. Html 4.0 Tag'ı olan Align:"Justify" bir çok Browserde sorun yaratabilir. Bu nedenle sayfanız düzgün görünsün istiyorsanız bir süre için kullanmamanızı öneririm.
Bu yazı ortalanacaktır
arasındaki tek fark
işaretinin tüm tarayıcılar tarafından desteklenmesidir.
Örnek:
Koyu görünmesini istediğini metin parçasını işaretleri içine yerleştirin.
Koyu yazı
Yazınız aşağıdaki gibi görünecektir.
Koyu yazı
Eğik görünmesini istediğiniz yazıyı işaretleri arasına yerleştirin.
Eğik yazı
Yazınız aşağıdaki gibi görünecektir.
Eğik yazı
Hem eğik hem koyu görünmesini istediğiniz yazıda her iki işareti kullanabilirsiniz.
Koyu ve Eğik Yazı
Yazınız aşağıdaki gibi görünecektir.
Koyu ve Eğik Yazı
Her iki işareti kullandığınız durumda işaretleri açma sırasına göre kapatmalısınız. Örneğin Koyu yazı eğikten önce açılmışsa, sonra kapatılmalıdır. Aşağıda anlatılan işaretler için aynı kurallar geçerlidir.
Diğer komutlar gayet basi ve kullanımı diğerleri gibidir. Her birinden birer örnek yeter diye düşünüyorum.
Alt Çizgili
Alt Çizgili
Üstü Çizgili
Üstü Çizgili
Güçlü
Güçlü
Vurgu>
Vurgu
Büyük İç içe döngü OK
Büyük
Küçük İç içe döngü OK
Küçük
Alt yazı
Alt yazı Alt yazı
Üst yazı
Üst yazı Üst yazı
Font boyutunu arttırır.
Örnek Kod
Örnek Kod
Teletype
Teletype
Değişken Notu
Değişken
Kısa Not
Kısa Not
You can make text or graphics blink on and off by surrounding them with tags.
İşte işaret:
Ve yazı böyle görünecektir.
Bunu fazla yapmamaya dikkat edin.
KKYYMM> Yazının bulunduğu yer
Yazı rengini değiştirirİlk iki harf kırmızı pixeli, orta iki harf yeşil, son iki harf mavi pixel renk değerini belirler. Değerleri 0-F arası değişebilir. 000000 hepsi sönük yani siyah, FFFFFF hepsi tam şiddet yani beyaz...
Siyah
Kırmızı
Yeşil
Mavi
Sarı
Mor
Turkuaz
Beyaz
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Tarayıcılar sizin sayfanızı nasıl düzenlediğinize bakmazlar. Onlar işretlere bakarlar. Satırbaşı ve paragraf işaretleri olmadığı sürece metin tek paragraf halinde devam eder. Bu işaretleri gördüklerinde satırlar erkenden son bulur.
yani satır başının yaptığı etki metin parçasını boşluk bırakmadan yeni bir satırdan devam ettirmesidir.
yani paragraf işaretinin tek farkı yeni başlayacak metin parçasından önce bir satırlık boşluk bırakmasıdır.
Bu işlemi geçekleştirmek iki aşamalıdır.
1. Hedef belirlemek Sayfada gidilecek noktaya hedef veya target adı verilmektedir. Gidilecek her noktanın bir adı olmalıdır. Bu adı daha önce tanımlamak gerekmektedir. Bu tanım gidilecek yerde olmalıdır.
2. Bağlantı yaratmak: Link içinde iki şey'i tanımlamak gerekmektedir. Tıklanacak metin, ve gidilecek nokta
Tıklanacak yazı
Link olarak tanımladığımız yazı, altı çizgili ve içinde tanımlı link rengi ile görünecektir. Üzerine tıklandığında kullanıcı hedef olarak tanımladığımız noktaya gidecektir. Bu sayfadaki Başa dön işaretleri ve içindekiler bölümü bu tarz bir sayfa içi atlamanın örnekleridir.
Bolu'da Gece
Bolu'da Gece
Bunun için sadece belgenin bulunduğu dizinin göreceli veya mutlak konumu ve gidilecek dokümanın adını belirtmek yeterlidir.
Link Yazisi
Örnekler:
Kök dizinde bulunan varsayılan belge:
Ana sayfa
Bu sunucu üzerindeki Ana sayfa
Sunucu üzerinde /SoHo/Museum/9404/ dizininde bulunan barutcu.jpg resim belgesi
Şinasi Barutçu
Şinasi Barutçu
Mevcut dizinin altında olan eski altdizin'indeki aramis.htm belgesi
Aramis
Mevcut dizinin bir üst dizininde bulunan scandisk.txt saltmetin belgesi
Scandisk Hakkında
Kullanıcıyı hipermetin aktarım protokolu (hyper text transfer protocol, http) ile çalışan herhangi bir sisteme yönlendirmek için evrensel kaynak belirleyici tipini belirtmek kullanımı zorunludur. Bu örnekte URL veya internet adresi veya evrensel kaynak belirleyici olarak http:// kullanılmıştır. Gidilecek sayfa http://www.boyutbilgi.com.tr/ifsaksergi/index.html olsun
"IFSAK Sanal Ortam Sergisi"ne Git
"IFSAK Sanal Ortam Sergisi"ne Git
Şifreli http protokolu:
Link Yazısı
Kullanımı http'ye benzer.
Daha önce belirtildiği gibi tek URL tipi http değildir. Diğer protokoller için farklı evrensel kaynak belirleyiciler vardır.
Bunların kullanımını örnekler ile açıklamayalım. Protokollerin ne anlama geldiğini açıklamak bu belgenin kapsamı dışındadır.
Haber grupları:
Varsayılan sunucu üzerindeki grup adına yönelik linkler:
Link Yazısı
SCT
SCT
Sunucuya yönlendirilmiş linkler:
Link Yazısı
Istanbul Üniversitesi Haber Sunucusu
Istanbul Üniversitesi Haber Sunucusu
Belli sunucu üzerindeki gruba yönelik evrensel kaynak belirleyiciler:
acti grubu
acti grubu
Secure (Şifreli, Güvenli) iletişim destekleyen haber sunucusu:
Netscape Güvenli Haber Sunucusu
Netscape Güvenli Haber Sunucusu
Kullanıcı hesabı kullanılarak haber sunucusuna bağlantı:
Link Yazısı
Dosya aktarım protokolu (FTP) link'i
ZDnet FTP sunucusu
ZDnet FTP sunucusu
Kullanıcı hesabı kullanılarak FTP'ye bağlantı:
Link Yazısı
Her hangi bir e-mail adresine gönderilecek mektup:
Link Yazısı
Nevit'e mektup
Nevit'e mektup
Birden fazla kullanıcıya mektup:
Link Yazısı
Birden fazla adrese e-mail
Mektup içerisinde varsayılan başlık ve metin:
Link Yazısı
Varsayılan Başlık ve Yazı içeren mektup
Telent protokolu, uzaktaki bilgisayara terminal bağlantısı:
Link Yazısı
Air Polution BBS USA
Air Polution BBS USA
Gopher Protokolu:
Link Yazısı
ÖDTÜ Gopher Sunucusu
ÖDTÜ Gopher Sunucusu
HTML'de resimler yazılardan bağımsız bir şekilde sunucu üzerinde ayrı dosyalar olarak bulunurlar. Resim ancak gif ve jpg gibi tarayıcının içinden görünebilien formatta ise sayfada kullanılabilir. Resimler evrensel kaynak belirleyici kuralları dahilinde internetin herhangi bir yerinden çağrılabilirler. Çağrılan resim aynı dizin içerisinde ise konum kısmına sadece dosya adının yazılması yeterli olacaktır.


Diğer sayfa elemanları gibi resimlere link eklemek olasıdır. Diyelimki resim.jpg'ye tıklayınca dosya.htm veya belirli bir adresin açılmasını istiyoruz:


Resimler hakkında söylenmesi gereken en önemli şey boyutudur. Aşırı veya bilinçsiz kullanımı sayfanızı gerçekten ağırlaştırabilir. Sayfanızın şimşek gibi açılmasını istiyorsanız resim boyutlarını 1-5K arasında tutmaya çalışıp, tüm sayfa artı resimlerin 30K'ye geçmemesine dikkat edin. Bir birine atlayan sayfalarınız varsa aynı resimleri tekrar kullanmaya çalışıp yeni resim sayısını azaltın.
Resimler içerisinde kullanılan ekstra bazı işaretler zaman içerisinde gereklilik nedeniyle doğmuştur.
WIDTH=300 HEIGHT=200 Resim boyutları, HTML içinde belirtildiğinde sayfa daha çabuk yüklenir, tarayıcı sayfayı çizmek için gereken resim boyutunu almak için sunucunun yanıtını beklemek zorunda kalmaz.
ALT="resim yazısı" Alt işareti, resim yokluğunda ve yükleninceye kadar görünen yazı.
BORDER=sayı kenar kalınlığı, mevcut renk ile istenen kalınlıkta gösterilir.
VSPACE=Sayı HSPACE=Sayı Resim etrafında dikey ve yatay eksende kullanılacak boşluk.
ALIGN=TEXTTOP/ABSCENTER/ABSBOTTOM/BOTTOM
ALIGN=LEFT/CENTER/RIGHT Hizalama işaretleri, gerektiğinde resim ile birlikte kullanılabilir.
LOWSRC="dusuk_rezolusyon.gif" Asıl resim yükleninceye kadar çabuk yüklenebilen düşük çözünürlüklü resim.

WAV
AU
MOD
MIDI
Aktif Ses Kullanımı:
Here is a
OnMouseOver="Play_()">link aktif ses
ile tanımlanır.
ile biter. Her satır:
ile başlar ile biter. Haneler: ile başlar ile biter. Başlık kısmı içindedir. Border=0 tablo kenar kalınlığını belirtir.İşte basit bir tablo:
Başlık
satır1 Sutun1 satır1 Sütün2
Satır 2 Sutun 1 Satır 2 Sütün 2
Tablo başlık kısmıda
içerisinde kullanılabilen seçenekler şu şekilde:
Border=sayı tablo kenar kalınlığı
Width=sayı tablo genişliği, piksel olarak
Width=yüzde tablo genişliği, yüzde olarak bu ikisinden sadece biri kullanılabilir.
CELLPADDING=sayı Nesne-hücre aralığı
CELLSPACING=sayı Hücre-Hücre aralığı
BGCOLOR="#xxxxxx" Tablo Arkaplan Rengi
BACKGROUND="resim.jpg" Tablo Arkaplan Resmi
ALIGN=right/left/center Tablo hizalama
COLS=sayı Sütün sayısı ( #n adet eşit genişlikte sütün, eşit sütün genişlikli tablo)
Satır
içerisinde kullanılan komutlar:
ALIGN=CENTER/RIGHT/LEFT yatay hizalama
VALIGN=TOP/CENTER/BOTTOM/BASELINE dikey hizalama
BGCOLOR="#xxxxx" Satır Arkaplan rengi
BACKGROUND="resim.jpg" Satır Arkaplan Resmi
Hücre içerisinde HTML elemanlarının kendi komutlarına ilave olarak kullanılabilen komutlar:
ALIGN=CENTER/RIGHT/LEFT yatay hizalama
VALIGN=TOP/CENTER/BOTTOM/BASELINE dikey hizalama
BGCOLOR="#xxxxx" Hücre Arkaplan rengi
BACKGROUND="resim.jpg" Hücre Arkaplan Resmi
COLSPAN="2" Birleşen kolon sayısı
ROWSPAN="2" Birleşen satır sayısı
İç içe tablo kullanabilirmiyim? Hanelerin içerisinde ikinci bir tablo dahil HTML elemanlarından herhangi biri olabilir.
Bir sayfada yan yana dört resim yerleştirip, altına adlarını yazmak istiyorum.
İlk önce, 4 sütün 4 satır bir tablo yaratın. Her tablo satırı
ile başlar
ile biter. Haneler ile başlar ile
biter.
Resimleri hanelere yani ve arasına yerleştirin. Tablo elemanlarında önemli olan elamanın
ve arasına gelmemesidir. Yazıyı bir sonraki satırda aynı hanenin altına denk gelecek şekilde yerleştirin. Bir kaç resmi birleştirip tek resimmiş gibi yüklemek istiyorum:
0 aralıklı bir tablo tanımlar. Hücreler içerisindeki resimler arasında mesafe yoktur.
Form Elemanları
Cgi için örnek POST komutu:
GET komutu nadir kullanıldığından anlatılmayacak.
Formlarda kullanılan bazı alan seçenekleri:
Radyo Buton'u tipi:
Soru1.
İkinci_Yanıt
İkinci_Yanıt
Üçüncü_Yanıt
Liste tipi soru:
Soru2
Küçük metin:
Soru3:
Geniş metin alanı:
Kutu işaretleme tipi soru
seçenek1
seçenek2
seçenek3
Gönderme ve Sıfırlama butonları:
Örnek bir Frame dokümanı:
Frame set içerisinde ROWS ve COLS yardımı ile dokümanın yaty mı dikey mi bölüneceği tanımlanır. Yine Frameset içerisinde her bölmeye ayrılan alan piksel veya yüzde olarak tanımlanabilir.
Yatay bölünen doküman:
ROWS="row_height_value_list"
Frame komutu ilave olarak içerideki belgelerin özelliklerini belirler, dikkat ederseniz her pencereye bir isim verildi. Bundan sonra kullanılacak linklerde bu isimlerin kullanımı tıkalndığında istenen belgenin hangi çerçevede açılacağını belirler.
Aşaığdaki örnekte ilk sütün 150 piksel genişlikte, soldaki çerçevenin adı solframe, sağdaki çerçevenin adı sagframe olarak atandı. Solda açılacak belge solsayfa.htm sağda açılacak belge ise sagsayfa.htm adını taşıyor.
Frame komutunda kullanılan seçenekler:
SCROLLING="yes|no|auto"
NORESIZE
Çerçevesiz Doküman:
Ana sayfa
Çerçeveler sonlandırılmak istendiği zaman top seçeneği kullanılmalıdır.
Çerçeveden Çık Çerçeveden Çık
işareti içerisinde yazılanlar sayfa içerisinde görünmez ve sadece view source yapıldığı zaman bilgi verme amacını taşır. Bazı Javascript program parçalarnı eski tarayıcılardan saklamak için yine kullanılır. Eski programa dillerine alışkın olanlar için bu işareti REM ibaresine benzetebiliriz.
Turkish Metatag, Sayfanın Türkçe olduğunu ve uluslarası standart ensititüsünün ISO-8859-9 standardına uygun yapıldığını gösterir.
Generator Meta tag, sayfanın hangi yazılım ile hazırlandığını gösterir.
Author Meta tag sayfanın hazırlayıcısı olan kişiyi gösterir.
Content Meta tag Anahtar kelimelerin burada bulunması sadece bu bölüme bakan bazı arama motorlarının işini kolaylaştırır.
Description Meta tag Bazı arama motorları arama motorunu kullanan kişilere bu bölümü gösterirler.
Refresh, İtme teknolojisi ile devreye giren bir meta işarettir. Sayfaya gelen kişi herhangi bir işlem yapmasa bile başka bir sayfaya aktarılır.
Content Base, sayfa içeriğinin bulunduğu URL'yi gösterir.
Uluslararsı standartlar ensitütüsü ISO-8859-9'u Türkçe standardı olarak kabul ediyor. IE ve Netscape'de bunu destekleyenlerdendir. Türkçe standartlarına uygunluu denetlemek için önce browserinizin düzgün çalıştığından emin olmanız gerekir. Bunun için http://www.immt.pwr.wroc.pl/export_hp/test/ adresinde Browerinizin ISO-8859-9 karakterlerini düzgün gösterip göstermediğini kontrol edin.
ISO8859-9 Ansi-Turkish ve Windows-1254 ile neredeyse aynı karakter tablosuna sahip. ASC-II harfleri olduğu yerde çıkmasına rağmen Batı standardı olan ISO-8859-1 'den farklı olarak Türkçe harfler tanımlıdır.
Ayarlarınız doğru ise hepsinde sorunsuz Türkçe görürsünüz.
HTML Basit bir işaretleme dilidir ve Hypertext Markup Language kıstaltmasıdır. WEB'de gördüğünüz tüm *.htm ve *.html uzantılı dokümanlar bu şekilde yazılmış.
ve
arasındaki kısım dokümanın ana kısnmını oluşturur.Burada paragraflar ile başlar biter. Bundan sonra her ikisini yazmiyacağım. bitişler / içerir. yani paragrafın bittiği yerde istenirse
konur.Bu şekilde hazırlanmış doküman web'de belli bir adrese konulunca isteyen buna girip içeriğine bakabilir.
Hala bir çok kişi Browserlerin 3.0 sürümleri kullaniyorlar. Opera kullanlar, Unix, Linux, Mac, OS/2 kullananlar var dünyada.
İletişimin amacı ziyaretçilere sorun çıkartmak olmamalı.
Dokümanın bir yerine resim koymak için, öncelikle en iyisi resim ve doküman aynı dizinde olmalılar. Değillerse resimin bulunduğu yer
dokümana tanıtılmalı. En basit resim ekleme komutu
şeklinde. Bu arada dediğim gibi resim aynı
dizinde olmalı.
Size basit bir HTML örneği veriyorum:
Merhaba

Burada merhaba diye bir yazı ve bir'de resim.gif adında bir resim olacak. Bunu notepad'e kopyalayın ve deneme1.htm adı ile kaydedin. Daha sonra Netscape ile deneme belgesini açın. Resim görünmüyorsa o dizin içerisinde resim.gif adında bir dosya olmadığı içindir. Bunu sağladığınız anda yazı ve resim görünecek.
Nevit'in "Sayfa" Sayfası |
HTM ne demek bilmiyorsanız bu sayfa sizin içindir. Biliyorsanız okuyup okumamak size kalmış. Eğer kendinize bir sayfa yapıp başkaları ile paylaşmak istiyorsanız burası başlamak için iyi bir yerdir. Bu sayfa tüm soruları yanıtlayacak bir ders kitabı olarak değil bir başlangıç olma niyeti ile hazırlandı.
Bir sayfa hazırlarken düz metin üzerinde çalışabilen her hangi bir metin düzenleyiciyi kullanabilirsiniz. HTML sayfa editörü denen bazı basit programlarda bu sayfada adı geçen tag adındaki işaretler hazır bulunmaktadır. Ancak bu programların kullanımı zorunlu değil. Notepade ile herhangi bir sayfayı düzenleyebilir veya sıfırdan yaratabilirsiniz.
İçindekiler
- Geocities'den Sayfa Alma
- HTML Nedir?
- Sayfanızdaki renkleri düzenleyin
- Arkaplan resimleri ekleyin.
- Yatay Çizgiler
- Sırasız listeler
- Numaralanmış listeler
- Tanım listeleri
- Başlıklar.
- Ortalama.
- Koyu ve Eğik.
- Yeni Paragraf ve Satırbaşı
- Ön biçimli metin
- Göz kırpan şeyler.
- Sayfa içinde başka yere atlama.
- Aynı sitede başka bir yere atlama.
- Dünyada başka bir yere atlama
- Resimler ekleyin
- Daha fazla bilgi.
HTML nedir?
NCSA yani National Center for Super Computing Association, değişik firmalar ve bölgeler arasında belge çeşitliğine bir son vermek için hiper metin veya hiper text olarak bilinen HTML işaretleme dilini tanımladı. Bu dil tarayıcı adı verilen yazılımlarda sayfanın gereken biçimde görünmesini sağlar. Sayfa hangi yazılım kullanılırsa kullanılsın aynı biçimde görünecek. Bugün HTML geliştirme ve yaygınlaştırma işini içine sindiremeyen bazı tekel firmalar kendi kodlarını yerleştirmeye çalışsalar dahi HTML salt metin belgelerden sonra dünyada kendi yerini edindi. Tarayıcı yazılımınız sayfanın kaynak kodunu gösterme seçeneği varsa beğendiğiniz bir sayfanın nasıl yazıldığını görebilirsiniz. Örneğin Netscape'de View Source seçeneğini seçerek şu an okumakta olduğunuz sayfanın HTML kodunu görebilirsiniz. Bu kodlardan oluşan belgeye HTML belgesi denmektedir. HTML standardının tanımını bugün http://www.w3.org yapmaktadır. Tüm sorunlarda referans olan kar amacı gütmeyen bu kurumdur.HTML belgelesinin tarayıcı tarafından uygun bir biçimde görünebilmesi için uygun şekilde başlamalı ve sonlanmalı. Tüm sayfa bu başlangıç ve son arasında yer alır.
Bir HTML sayfasının en basit biçimi şu şekilde:
Sayfanın ana bölümü burada olacaktır.
Burada dikkat etmeniz gereken bir şey var. Başlama işaretleri köşeli parantez içinde (< >), bitiş işaretleri (</ >) kesmeli köşeli parantez içinde yer alıyor.
Örneğin HTML sayfasının başlangıcı ile açılır,
ile kapatılır.Başlamak için yukarıdaki kodu kopyalayıp istediğinizi yere yapıştırabilirsiniz. Bu belgeyi salt metin olarak ve *.htm uzantısı ile kaydedin. Belgenizi artık herhangi bir tarayıcıda görebilirsiniz.
HTML öğrenmenin en iyi yolu onu kullanmaktır. Kullandıkça kullanımını bilmediğiniz yeni işaretleri öğrenecek daha gelişmiş sayfalar yapabileceksiniz. Kullandığınız metin düzenleme programında bul/değiştir özelliği bulunması toplu değişiklikler yapmanızı kolaylaştırır. Yaptığınız her sayfa ile yeni şeyler öğreneceksiniz.
Doküman Renkleri
Sayfadaki ana renkler, arkaplan görüntüsü ve bazı diğer öznitelikler işareti tarafından kontrol edilirler.Dokümandaki öznitelikler gibi basit bir işaretin şu şeklide değiştirilmesi ile oluşur.
xxxxxx" text="#xxxxxx" link="#xxxxxx" vlink="#xxxxxx" alink="#xxxxxx">
bgcolor: doküman arkaplan rengi
text: dokümandaki yazının rengi
link: linklerin rengi
vlink: daha önce ziyaret edilmiş linklerin rengi
alink: üzerine tıklandığında aktifleşen linkin alacağı renk.
Bünların hepsini aynı renk yapmayın yoksa hiç bir şey göremeyebilirsiniz. Bunların herhangi birini kullanabilir veya sadece yazarak hiç birini kullanmayabilirsiniz. Bu durumda sayfa görüntülenirken kullanıcı tarayıcısının önceden ayarlı renkleri kullanılacaktır. Renkleri değiştirmek için sadece yukarıdaki xxxxxx leri istediğiniz renk ile değiştirin.
İşte kullanabileceğiniz bir kaç renk:
- Beyaz = FFFFFF
- Sarı = FFFF66
- Kırmızı = FF0000
- Gri = CC9999
- Mavi = 0000FF
- Yeşil = 00FF00
- Siyah = 000000
- Turkuaz = 00FFFF
- Majenta = FF00FF
- Mor = CC33FF
- Açık Mavi = 00CCFF
Öneri başlamak için en basit renkleri kullanabilirsiniz:
Deneme ve yanılmalarınız devam ederken, bir süre sonra body işaretlerinden oluşan kendi kütüphaneniz olacaktır.
Body içinde belirtilebilen özniteliklerden biride kenarlardır:
Margins
Arkaplan görüntüleri, sayfa duvarkağıdı
Sayfada düz arkaplan yerine renkli görüntüler kullanmak için background="resimadı" işareti kullanılmaktadır. Örneğin sayfanızda zemin.jpg adlı resimi kullanmak içinişaretini kullanabilirsiniz.
Bu resim sayfa ile aynı dizin içerisinde bulunmalı ve adı küçük/büyükharf olarak tag'de yazılan biçimi ile aynı olmalıdır. İnternet üzerindeki sistemlerin hiçbirinde dosya isimlerinde Türkçe harfler kullanılmamaktadır.
background işareti bgcolor ile birlikte kullanıldığında arkaplan resmi yükleninceye kadar sayfa bgcolor renginde görünecektir.
Yatay çizgiler
sayfa içerisinde istediğiniz yere(horizontal ruler) işareti ile yatay bir çizgi atabilirsiniz. Bu çizgi aşağıdakine benzeyecektir:
Bu yatay çizigye bir kaç ekstra özellik kazandırmak mümkün:
Kalınlık: SIZE=sayı
Hizalama: ALIGN=LEFT/RIGHT/CENTER
Genişlik: WIDTH=yüzde veya WIDTH=sayı
Gölgesiz: NOSHADE
Bu özellikleri birleştirerek:
aşağıdaki gibi bir çizgi yapmak mümkün:
Sola dayalı, 10 piksel genişliğinde, gölgesiz, ve sayfa genişliğinin yarısı genişlikte bir çizgi.
Web sayfalarında gördüğünüz bir çok süslü çizgi
işareti ile değil, resimler kullanılarak oluşturulmuştur.
Sırasız listeler
Kendi sırasız listeleriniziSırasız liste şu şeklide görünecektir.
- Birinci madde
- İkinci madde
- Üçüncü madde
Döngülendirilmiş liste şu şekilde görünecektir.
- Birinci madde
- İkinci madde
- İkinci madde birinci şık
- İkinci madde ikinci şık
- Üçüncü madde
Sıralı veya Numaralı listeler
Sıralı listeler yaratmak içinListeniz aşağıdaki gibi görünecektir.
- Birinci madde
- İkinci madde
- Üçüncü madde
Tanım listeleri
Tanım listesini en iyi açıklamanın yolu bir örnek göstermektir.İşte yukarıdaki tanım listesi aşağıdaki şekilde görünecekir.
- Elmalar
- Elmalar hakkında bilgi burada verilmektedir.
- Armutlar
- Armutlar hakkında bilgi burada verilmektedir.
bunun bir liste terimi olduğunu gösterir.
bunun bir liste maddesi olduğunu gösterir.
Başlıklar
Tarayıcılar altı başlık düzeyini kabul ederler.Birinci düzey başlık
İkinci düzey başlık
Üçüncü düzey başlık
Dördüncü düzey başlık
Beşinci düzey başlık
Altıncı düzey başlık
İşte yukarıda tanımlanan başlıklar aşağıdaki gibi görüneceketir.
Birinci düzey başlık
İkinci düzey başlık
Üçüncü düzey başlık
Dördüncü düzey başlık
Beşinci düzey başlık
Altıncı düzey başlık
Ortalama
Resim veya metinleriÖrnek olarak
yazısı aşağıdaki gibi görünecektir:
Ortalanan birden fazla satır varsa başlangıç ve bitiş işareteri arasındaki tüm satırlar ortalanır.
HTML 3.0'da Dvisin içerisinde align: "Left", "Right" ve "Center" tanımlı. Html 4.0 Tag'ı olan Align:"Justify" bir çok Browserde sorun yaratabilir. Bu nedenle sayfanız düzgün görünsün istiyorsanız bir süre için kullanmamanızı öneririm.
Bu yazı ortalanacaktır
veÖn biçimli metin:
Bazen daha önce yazdığımız ve biçimlendirdiğimiz metinleri HTML içerisinde biçimleri bozulmadan kullanmak gerekir. Bu durumlarda metin parçasını işareti içine koymak yeterlidir.Örnek:
b e n
d a ğ ı nık
b i r
ada m ı m
bır ak ın
dağ ı nık
k a l s ı n
içine aldığımız metinlerin biçimi korunmuş olacak.Koyu, eğik, vs.
Bir metin parçasının biçimini bu işaretler ile kolayca değiştirebilirsiniz.Koyu görünmesini istediğini metin parçasını işaretleri içine yerleştirin.
Koyu yazı
Yazınız aşağıdaki gibi görünecektir.
Koyu yazı
Eğik görünmesini istediğiniz yazıyı işaretleri arasına yerleştirin.
Eğik yazı
Yazınız aşağıdaki gibi görünecektir.
Eğik yazı
Hem eğik hem koyu görünmesini istediğiniz yazıda her iki işareti kullanabilirsiniz.
Koyu ve Eğik Yazı
Yazınız aşağıdaki gibi görünecektir.
Koyu ve Eğik Yazı
Her iki işareti kullandığınız durumda işaretleri açma sırasına göre kapatmalısınız. Örneğin Koyu yazı eğikten önce açılmışsa, sonra kapatılmalıdır. Aşağıda anlatılan işaretler için aynı kurallar geçerlidir.
Diğer komutlar gayet basi ve kullanımı diğerleri gibidir. Her birinden birer örnek yeter diye düşünüyorum.
Alt Çizgili
Alt Çizgili
Güçlü
Güçlü
Vurgu>
Vurgu
Büyük İç içe döngü OK
Büyük
Küçük İç içe döngü OK
Küçük
Alt yazı
Alt yazı Alt yazı
Üst yazı
Üst yazı Üst yazı
Font boyutunu arttırır.
Örnek Kod
Örnek Kod
Örnek Kod Örnek KodTeletype
Teletype
Değişken Notu
Değişken
Kısa Not
Kısa Not
Göz kırpan şeyler:
Basit bir işaret ile metinde bir noktanın yanıp sönerek göz kırpmasını sağlayabiliriz.You can make text or graphics blink on and off by surrounding them with tags.
İşte işaret:
Ve yazı böyle görünecektir.
Bunu fazla yapmamaya dikkat edin.
Yazıtipi rengi:
KKYYMM> Yazının bulunduğu yer
Yazı rengini değiştirirİlk iki harf kırmızı pixeli, orta iki harf yeşil, son iki harf mavi pixel renk değerini belirler. Değerleri 0-F arası değişebilir. 000000 hepsi sönük yani siyah, FFFFFF hepsi tam şiddet yani beyaz...
Siyah
Kırmızı
Yeşil
Mavi
Sarı
Mor
Turkuaz
Beyaz
Yazı Tipleri:
Font biçimi ile yeni nesil tarayıcılar için yazıtipi tanımı yapılabilmesine rağmen bu yazıtipinin aynı zamanda diğer işletim sisteminde ve kullanıcıda bulunması gerekir. Bu kısıtlılık nedeniyle sayfaları hazırlarken kullanıcının varsayılan yazıtipi ile okunabilmesi için mümküm olduğu kadar yazıtipleri arasında az geçiş yapmak gerekir. Örnekteki yazının düzyün okunabilmesi için sistemde kidsprint yazıtipi bulunması gerekir. Çok özel biçimse ve yazıtipi efektleri kullanmak gerekiyorsa .gif formatında düşük renk sayısı ile yazılması, yazının her sistemde düzgün ve aynı biçimde görünmesini garanti eder.Paragraf ve satırbaşı
Tarayıcılar sizin sayfanızı nasıl düzenlediğinize bakmazlar. Onlar işretlere bakarlar. Satırbaşı ve paragraf işaretleri olmadığı sürece metin tek paragraf halinde devam eder. Bu işaretleri gördüklerinde satırlar erkenden son bulur.
yani satır başının yaptığı etki metin parçasını boşluk bırakmadan yeni bir satırdan devam ettirmesidir.
yani paragraf işaretinin tek farkı yeni başlayacak metin parçasından önce bir satırlık boşluk bırakmasıdır.
Belge içerisinde başka yere atlama
Belge içinde gidilecek yerleri tanımlayıp bir tıklama ile sayfanın o bölümüne gidilmesini sağlayabilirsiniz.Bu işlemi geçekleştirmek iki aşamalıdır.
1. Hedef belirlemek Sayfada gidilecek noktaya hedef veya target adı verilmektedir. Gidilecek her noktanın bir adı olmalıdır. Bu adı daha önce tanımlamak gerekmektedir. Bu tanım gidilecek yerde olmalıdır.
2. Bağlantı yaratmak: Link içinde iki şey'i tanımlamak gerekmektedir. Tıklanacak metin, ve gidilecek nokta
Tıklanacak yazı
Link olarak tanımladığımız yazı, altı çizgili ve içinde tanımlı link rengi ile görünecektir. Üzerine tıklandığında kullanıcı hedef olarak tanımladığımız noktaya gidecektir. Bu sayfadaki Başa dön işaretleri ve içindekiler bölümü bu tarz bir sayfa içi atlamanın örnekleridir.
Aynı sistemde başka dokümana atlama
Tarayıcının aynı sistem üzerinde bulunan başka bir belgeye gitmesini sağlamak oldukça kolay. Gidilecek belgeniz üzerinde çalıştığınız doküman ile aynı dizin içerisinde bulunuyorsa sadece belgenin adını yazmak yeterlidir.Bolu'da Gece
Bolu'da Gece
Bunun için sadece belgenin bulunduğu dizinin göreceli veya mutlak konumu ve gidilecek dokümanın adını belirtmek yeterlidir.
Link Yazisi
Örnekler:
Kök dizinde bulunan varsayılan belge:
Ana sayfa
Bu sunucu üzerindeki Ana sayfa
Sunucu üzerinde /SoHo/Museum/9404/ dizininde bulunan barutcu.jpg resim belgesi
Şinasi Barutçu
Şinasi Barutçu
Mevcut dizinin altında olan eski altdizin'indeki aramis.htm belgesi
Aramis
Mevcut dizinin bir üst dizininde bulunan scandisk.txt saltmetin belgesi
Scandisk Hakkında
Başka sistemdeki bir bölüme atlama
Internet'in temel özelliklerinden biri URL adı verilen evrensel kaynak belirleyici kodlama sistemidir. Bu dünyanın neresinde olursa olsun size başka bir sunucu üzerinde başka bir dokümana veya dizine kolaylıkla erişmenizi sağlar. Bu kaynaklar sadece WWW diye bilinen ve adresleri http:// ile başlayan web ile sınırlı değildir.Kullanıcıyı hipermetin aktarım protokolu (hyper text transfer protocol, http) ile çalışan herhangi bir sisteme yönlendirmek için evrensel kaynak belirleyici tipini belirtmek kullanımı zorunludur. Bu örnekte URL veya internet adresi veya evrensel kaynak belirleyici olarak http:// kullanılmıştır. Gidilecek sayfa http://www.boyutbilgi.com.tr/ifsaksergi/index.html olsun
"IFSAK Sanal Ortam Sergisi"ne Git
"IFSAK Sanal Ortam Sergisi"ne Git
Şifreli http protokolu:
Link Yazısı
Kullanımı http'ye benzer.
Daha önce belirtildiği gibi tek URL tipi http değildir. Diğer protokoller için farklı evrensel kaynak belirleyiciler vardır.
Bunların kullanımını örnekler ile açıklamayalım. Protokollerin ne anlama geldiğini açıklamak bu belgenin kapsamı dışındadır.
Haber grupları:
Varsayılan sunucu üzerindeki grup adına yönelik linkler:
Link Yazısı
SCT
SCT
Sunucuya yönlendirilmiş linkler:
Link Yazısı
Istanbul Üniversitesi Haber Sunucusu
Istanbul Üniversitesi Haber Sunucusu
Belli sunucu üzerindeki gruba yönelik evrensel kaynak belirleyiciler:
acti grubu
acti grubu
Secure (Şifreli, Güvenli) iletişim destekleyen haber sunucusu:
Netscape Güvenli Haber Sunucusu
Netscape Güvenli Haber Sunucusu
Kullanıcı hesabı kullanılarak haber sunucusuna bağlantı:
Link Yazısı
Dosya aktarım protokolu (FTP) link'i
ZDnet FTP sunucusu
ZDnet FTP sunucusu
Kullanıcı hesabı kullanılarak FTP'ye bağlantı:
Link Yazısı
Her hangi bir e-mail adresine gönderilecek mektup:
Link Yazısı
Nevit'e mektup
Nevit'e mektup
Birden fazla kullanıcıya mektup:
Link Yazısı
Birden fazla adrese e-mail
Mektup içerisinde varsayılan başlık ve metin:
Link Yazısı
Varsayılan Başlık ve Yazı içeren mektup
Telent protokolu, uzaktaki bilgisayara terminal bağlantısı:
Link Yazısı
Air Polution BBS USA
Air Polution BBS USA
Gopher Protokolu:
Link Yazısı
ÖDTÜ Gopher Sunucusu
ÖDTÜ Gopher Sunucusu
Sayfalara resim ekleme
Tüm tarayıcıların resim desteklemediğini unutmayın. Sayfanız ne olursa olsun resimsiz görünebilmeli. Bu sayfayı ziyaret edenlere daha fazla serbesti sağlayıp, resimlerin görünemediği durumlarda sayfaya gelen ziyaretçiyi eli boş döndürmemiş olmaya yarar.HTML'de resimler yazılardan bağımsız bir şekilde sunucu üzerinde ayrı dosyalar olarak bulunurlar. Resim ancak gif ve jpg gibi tarayıcının içinden görünebilien formatta ise sayfada kullanılabilir. Resimler evrensel kaynak belirleyici kuralları dahilinde internetin herhangi bir yerinden çağrılabilirler. Çağrılan resim aynı dizin içerisinde ise konum kısmına sadece dosya adının yazılması yeterli olacaktır.

Diğer sayfa elemanları gibi resimlere link eklemek olasıdır. Diyelimki resim.jpg'ye tıklayınca dosya.htm veya belirli bir adresin açılmasını istiyoruz:

Resimler hakkında söylenmesi gereken en önemli şey boyutudur. Aşırı veya bilinçsiz kullanımı sayfanızı gerçekten ağırlaştırabilir. Sayfanızın şimşek gibi açılmasını istiyorsanız resim boyutlarını 1-5K arasında tutmaya çalışıp, tüm sayfa artı resimlerin 30K'ye geçmemesine dikkat edin. Bir birine atlayan sayfalarınız varsa aynı resimleri tekrar kullanmaya çalışıp yeni resim sayısını azaltın.
Resimler içerisinde kullanılan ekstra bazı işaretler zaman içerisinde gereklilik nedeniyle doğmuştur.
WIDTH=300 HEIGHT=200 Resim boyutları, HTML içinde belirtildiğinde sayfa daha çabuk yüklenir, tarayıcı sayfayı çizmek için gereken resim boyutunu almak için sunucunun yanıtını beklemek zorunda kalmaz.
ALT="resim yazısı" Alt işareti, resim yokluğunda ve yükleninceye kadar görünen yazı.
BORDER=sayı kenar kalınlığı, mevcut renk ile istenen kalınlıkta gösterilir.
VSPACE=Sayı HSPACE=Sayı Resim etrafında dikey ve yatay eksende kullanılacak boşluk.
ALIGN=TEXTTOP/ABSCENTER/ABSBOTTOM/BOTTOM
ALIGN=LEFT/CENTER/RIGHT Hizalama işaretleri, gerektiğinde resim ile birlikte kullanılabilir.
LOWSRC="dusuk_rezolusyon.gif" Asıl resim yükleninceye kadar çabuk yüklenebilen düşük çözünürlüklü resim.

Ses Dosyaları
Bir Sayfa yüklendiğinde otomatik olarak ses dosyasının çalması nasıl sağlanır?WAV
AU
MOD
MIDI
Aktif Ses Kullanımı:
Here is a
OnMouseOver="Play_()">link aktif ses
Tablolar:
Tablolar artık HTML'nin vazgeçilmez parçalarıdır. Tablolarile biter. Her satır:
Tablo başlık kısmıda
Border=sayı tablo kenar kalınlığı
Width=sayı tablo genişliği, piksel olarak
Width=yüzde tablo genişliği, yüzde olarak bu ikisinden sadece biri kullanılabilir.
CELLPADDING=sayı Nesne-hücre aralığı
CELLSPACING=sayı Hücre-Hücre aralığı
BGCOLOR="#xxxxxx" Tablo Arkaplan Rengi
BACKGROUND="resim.jpg" Tablo Arkaplan Resmi
ALIGN=right/left/center Tablo hizalama
COLS=sayı Sütün sayısı ( #n adet eşit genişlikte sütün, eşit sütün genişlikli tablo)
Satır
ALIGN=CENTER/RIGHT/LEFT yatay hizalama
VALIGN=TOP/CENTER/BOTTOM/BASELINE dikey hizalama
BGCOLOR="#xxxxx" Satır Arkaplan rengi
BACKGROUND="resim.jpg" Satır Arkaplan Resmi
Hücre
ALIGN=CENTER/RIGHT/LEFT yatay hizalama
VALIGN=TOP/CENTER/BOTTOM/BASELINE dikey hizalama
BGCOLOR="#xxxxx" Hücre Arkaplan rengi
BACKGROUND="resim.jpg" Hücre Arkaplan Resmi
COLSPAN="2" Birleşen kolon sayısı
ROWSPAN="2" Birleşen satır sayısı
İç içe tablo kullanabilirmiyim? Hanelerin içerisinde ikinci bir tablo dahil HTML elemanlarından herhangi biri olabilir.
Bir sayfada yan yana dört resim yerleştirip, altına adlarını yazmak istiyorum.
İlk önce, 4 sütün 4 satır bir tablo yaratın. Her tablo satırı
ile biter. Haneler
biter.
Resimleri hanelere yani
ve
0 aralıklı bir tablo tanımlar. Hücreler içerisindeki resimler arasında mesafe yoktur.
Formlar:
Formlar kullanıcılardan gelen bilgileri standart şekillerde alan sayfanın etkileşimli alanlarıdır. Form kullanmanın e-mail almaya göre bir çok avantajı var. Eğer uygun yazılımlar geliştirirseniz form bilgilerini doğrudan istediğiniz yazılıma yönlenirebilirsiniz. Herhangi bir yazılım kullanmıyorsanız formunuzu ilk örnekteki gibi salt metin olarak e-mail adresinize gelecek şekilde ayarlayabilirsiniz.Form Elemanları
Cgi için örnek POST komutu:
GET komutu nadir kullanıldığından anlatılmayacak.
Formlarda kullanılan bazı alan seçenekleri:
Radyo Buton'u tipi:
Soru1.
İkinci_Yanıt
İkinci_Yanıt
Üçüncü_Yanıt
Liste tipi soru:
Soru2
Küçük metin:
Soru3:
Geniş metin alanı:
Kutu işaretleme tipi soru
seçenek1
seçenek2
seçenek3
Gönderme ve Sıfırlama butonları:
Çerçeveler, Frames
Çerçeveler veya Frames Netscape Navigator (2.0 üstü) ve Internet Explorer (3.0 üstü) tarafından desteklenen işaretlerdir. Aynı çerçeve içerisinde birden fazla sayfanın açılmasını sağlar. Çerçeve yapısı HTML'ye benzerdir, sadece yerineÖrnek bir Frame dokümanı:
Frame set içerisinde ROWS ve COLS yardımı ile dokümanın yaty mı dikey mi bölüneceği tanımlanır. Yine Frameset içerisinde her bölmeye ayrılan alan piksel veya yüzde olarak tanımlanabilir.
Yatay bölünen doküman:
ROWS="row_height_value_list"
Frame komutu ilave olarak içerideki belgelerin özelliklerini belirler, dikkat ederseniz her pencereye bir isim verildi. Bundan sonra kullanılacak linklerde bu isimlerin kullanımı tıkalndığında istenen belgenin hangi çerçevede açılacağını belirler.
Aşaığdaki örnekte ilk sütün 150 piksel genişlikte, soldaki çerçevenin adı solframe, sağdaki çerçevenin adı sagframe olarak atandı. Solda açılacak belge solsayfa.htm sağda açılacak belge ise sagsayfa.htm adını taşıyor.
Frame komutunda kullanılan seçenekler:
SCROLLING="yes|no|auto"
NORESIZE
Çerçevesiz Doküman:
Çerçeveler sonlandırılmak istendiği zaman top seçeneği kullanılmalıdır.
Çerçeveden Çık Çerçeveden Çık
Comment Tag, veya Bilgi
işareti içerisinde yazılanlar sayfa içerisinde görünmez ve sadece view source yapıldığı zaman bilgi verme amacını taşır. Bazı Javascript program parçalarnı eski tarayıcılardan saklamak için yine kullanılır. Eski programa dillerine alışkın olanlar için bu işareti REM ibaresine benzetebiliriz.
META-işaretler:
Meta işaretler tarayıcılar, arama motorları ve sayfaya gelebilecek yazılımlara yönelik bilgiler içeren işaretlerdir. Sık kullanılan bir kaç Metaişaretin anlamını açıklamak yeterli olacaktır. Meta işaretler sayfada bölümü içerisine yerleştirlir.Turkish Metatag, Sayfanın Türkçe olduğunu ve uluslarası standart ensititüsünün ISO-8859-9 standardına uygun yapıldığını gösterir.
Generator Meta tag, sayfanın hangi yazılım ile hazırlandığını gösterir.
Author Meta tag sayfanın hazırlayıcısı olan kişiyi gösterir.
Content Meta tag Anahtar kelimelerin burada bulunması sadece bu bölüme bakan bazı arama motorlarının işini kolaylaştırır.
Description Meta tag Bazı arama motorları arama motorunu kullanan kişilere bu bölümü gösterirler.
Refresh, İtme teknolojisi ile devreye giren bir meta işarettir. Sayfaya gelen kişi herhangi bir işlem yapmasa bile başka bir sayfaya aktarılır.
Content Base, sayfa içeriğinin bulunduğu URL'yi gösterir.
Türkçe
Uluslararsı standartlar ensitütüsü ISO-8859-9'u Türkçe standardı olarak kabul ediyor. IE ve Netscape'de bunu destekleyenlerdendir. Türkçe standartlarına uygunluu denetlemek için önce browserinizin düzgün çalıştığından emin olmanız gerekir. Bunun için http://www.immt.pwr.wroc.pl/export_hp/test/ adresinde Browerinizin ISO-8859-9 karakterlerini düzgün gösterip göstermediğini kontrol edin.
ISO8859-9 Ansi-Turkish ve Windows-1254 ile neredeyse aynı karakter tablosuna sahip. ASC-II harfleri olduğu yerde çıkmasına rağmen Batı standardı olan ISO-8859-1 'den farklı olarak Türkçe harfler tanımlıdır.
Ayarlarınız doğru ise hepsinde sorunsuz Türkçe görürsünüz.
Özet:
HTML Basit bir işaretleme dilidir ve Hypertext Markup Language kıstaltmasıdır. WEB'de gördüğünüz tüm *.htm ve *.html uzantılı dokümanlar bu şekilde yazılmış.
ve
arasındaki kısım dokümanın ana kısnmını oluşturur.Burada paragraflar ile başlar biter. Bundan sonra her ikisini yazmiyacağım. bitişler / içerir. yani paragrafın bittiği yerde istenirse
konur.Bu şekilde hazırlanmış doküman web'de belli bir adrese konulunca isteyen buna girip içeriğine bakabilir.
Hala bir çok kişi Browserlerin 3.0 sürümleri kullaniyorlar. Opera kullanlar, Unix, Linux, Mac, OS/2 kullananlar var dünyada.
İletişimin amacı ziyaretçilere sorun çıkartmak olmamalı.
Dokümanın bir yerine resim koymak için, öncelikle en iyisi resim ve doküman aynı dizinde olmalılar. Değillerse resimin bulunduğu yer
dokümana tanıtılmalı. En basit resim ekleme komutu
şeklinde. Bu arada dediğim gibi resim aynıdizinde olmalı.
Size basit bir HTML örneği veriyorum:
Merhaba

Burada merhaba diye bir yazı ve bir'de resim.gif adında bir resim olacak. Bunu notepad'e kopyalayın ve deneme1.htm adı ile kaydedin. Daha sonra Netscape ile deneme belgesini açın. Resim görünmüyorsa o dizin içerisinde resim.gif adında bir dosya olmadığı içindir. Bunu sağladığınız anda yazı ve resim görünecek.
Bazı HTML Linkleri:
- GeoCities Home Page Building Resource Guide.
- Index Dot HTML
- Barebones Guide to HTML
- A Beginners Guide to HTML
- Ten Commandments of HTML
- comp.infosystems.www.authoring.cgi
- alt.html.editors.enhanced-html
- alt.html.editors.webedit
- alt.html.webedit
- alt.html.writers
- alt.html.writers.guild.list
- alt.homepages.xoom
- alt.homepages.geocities
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)